De histore van Den Afgrond

Als je Den Afgrond binnenstapt, zal je wel merken dat dit gebouw, net zoals de patron, niet van gisteren is. Het is, in tegenstelling tot de patron, zo’n 200 jaar oud en de bekendste bewoner is en blijft waarschijnlijk René Lambrechts. De man van het Zuidkempische volksleven, werd in dit huis op de Lyndacker op 2 april 1923 geboren. Hij is er ook overleden op 19 oktober 1981.
Als kind wordt hij getroffen door een ruggenmergziekte, die hem geruime tijd aan het ziekenhuisbed kluistert en hem voor de rest van zijn leven tekent.
Hij kent reeds vroeg een grote liefde voor het verleden en het volksleven. Op 13-14 jarige leeftijd begint hij ook al oude voorwerpen te verzamelen.
Hij leest graag en veel, heeft een vlotte pen en een grote aanleg voor de studie van moderne talen.
Rond Pasen ’42 (hij is dan nog laatstejaarsstudent aan het St.Romboutcollege te Mechelen) wordt hij lid van de verzetsbeweging en treedt op als verbindingsagent.
De verzetsgroep wordt door de vijand opgerold. Op 2 november ’43 neemt de Duitse bezetter de jonge verzetsstrijder gevangen, samen met een groot aantal mensen uit Heist en omgeving.
Daarna begint een lange lijdensweg doorheen verschillende kampen in nazi-Duitsland.
In maart ’45 komt hij in het kamp van Nordhausen terecht. Hij is aan het eind van zijn krachten en tot overmaat van ramp krijgt hij nog een slag met een zwaar stuk hout op de ruggengraat. Dat letsel zal hij levenslang met zich meedragen. Op 11 april wordt het kamp bevrijd door de Amerikanen.
Om de grote tragiek van de oorlog te kunnen verwerken, schrijft hij zijn ervaringen neer. Zijn herinneringen verschijnen in boekvorm in 1947 onder de titel “Wir Muselmanner Memorandum”.
Na de oorlog breken er uiteindelijk betere tijden aan. Nog in ’45 staat hij, samen met Jozef Weyns, mee aan de wieg van de heemkring “Die Swaene”.
Hij gaat zich volledig wijden aan de studie van het volksleven in het land van Heist. In navolging van Frans Coeckelberghs wil hij de mondelinge traditie in Heist en omgeving optekenen. Ondertussen groeien ook zijn verzamelingen snel aan. Heemkundigen en verzamelaars uit alle windstreken zijn met hem in briefwisseling en komen bij hem aan de deur.
Na het overlijden van Lodewijk Liekens, 12 april 1956, volgt hij hem op als gemeentearchivaris.
Wanneer in ’56 het heemmuseum “Die Swaene” zijn deuren opent, wordt hij de eerste conservator, een functie die hij actief zal waarnemen tot 1972.
In 1974 verschijnt zijn boek “Bezm en kruis”. Het bundelt zijn vele volkskundige bijdragen over het Zuidkempische volksgeloof, verschenen in lokale bladen en tijdschriften.
Een jaar later komt “Iets anbders” op de markt, een bundel volksvertellingen uit de Kempen.
In de daaropvolgende jaren gaat zijn gezondheid gestatig achteruit en worden zijn bijdragen in kranten en tijdschriften bijzonder schaars. Hij berust in zijn lot…zijn levenstaak is volbracht.
Na zijn dood gaat een groot deel van zijn verzamelingen naar het Heistse heemmuseum (boeken, een enorme collectie bidprentjes, volksliederen, …).